Highland Life logo
A great place to live, work and play

Left menu

Return to Highland Life
A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z
Browsealoud logo


Highland Life / Information Pack / Pakiet Informacyjny – język polski / Sprawy mieszkaniowe

Sprawy mieszkaniowe

Accommodation

Sprawy mieszkaniowe

Which type of housing?

Co wybrać?

Jeśli szukasz swoich czterech kątów, masz do wyboru kilka różnych możliwości:

  • wynajem mieszkań socjalnych – wynajem domu lub mieszkania w przystępnej cenie od Rady Regionu (Council) lub spółdzielni mieszkaniowych
  • wynajem domu, mieszkania lub pokoju od prywatnego właściciela
  • zakup własnego domu lub mieszkania.

Więcej informacji na stronie Help and Advice (Pomoc i Porady).

Highland Housing Options Guide

Poradnik mieszkaniowy Regionu Highland

Zajrzyj na poniższe strony:

  • Housing Options Guide (Poradnik mieszkaniowy)
  • the Highland Council 'about housing' section (sekcja „o sprawach mieszkaniowych” Rady Regionu Highland)
  • or visit one of the Highland Council Service Points in person (lub osobiście odwiedź jeden z Punktów Obsługi Klienta Rady Regionu Highland

Social Rented housing - Council and Housing Association Housing

Wynajem mieszkań socjalnych – Lokale oferowane przez Radę Regionu (Council) oraz Spółdzielnie Mieszkaniowe

Rada Regionu oraz Spółdzielnie Mieszkaniowe oferują wynajem domów lub mieszkań o dobrym standardzie osobom pochodzącym ze wszystkich społeczności znajdującym się w potrzebie mieszkaniowej. Niektóre z oferowanych lokali przeznaczone są dla osób ze specjalnymi potrzebami (np. mieszkania chronione dla osób starszych lub lokale przystosowane dla osób niepełnosprawnych).

Wniosek można złożyć bezpośrednio do Rady Regionu lub Spółdzielni Mieszkaniowych, wypełniając formularz w jednym z biur mieszkaniowych lub w Punkcie Obsługi Klienta Rady Regionu. Jeśli masz jakiekolwiek pytania lub potrzebujesz pomocy przy wypełnieniu formularza należy zwrócić się do personelu, który umówi Cię na spotkanie. W razie potrzeby istnieje możliwość uzyskania pomocy tłumacza.

Wniosek mieszkaniowy zostanie poddany ocenie i zostaną Ci przyznane punkty pierwszeństwa, których ilość zależy od Twoich potrzeb mieszkaniowych i sytuacji życiowej. Następnie zostaniesz umieszczony/a na liście oczekujących. Oznacza to, że lokale w pierwszej kolejności zostaną przydzielone osobom z największymi potrzebami mieszkaniowymi.

Na większości obszaru Highlands, pomimo bardzo dużego zapotrzebowania na mieszkania socjalne, mieszkań oferowanych do wynajmu jest niewiele. Oznacza to, że czas oczekiwania na przydział mieszkania socjalnego może okazać się bardzo długi. Personel zajmujący się sprawami mieszkaniowymi, powinien być w stanie określić jak długo możesz czekać, a także wskazać miejsca gdzie czas oczekiwania jest krótszy.

Housing Associations in the Highlands include:

Spółdzielnie Mieszkaniowe w regionie Highlands to:

Albyn Housing Society (Towarzystwo Mieszkaniowe Albyn)

Cairn Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Cairn)

Pentland Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Pentland)

Lochalsh and Skye Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Lochalsh i Skye)

Lochaber Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Lochaber)

Są też inne, mniejsze spółdzielnie mieszkaniowe, które zapewniają lokale głównie dla osób starszych lub niepełnosprawnych.

Dane kontaktowe Rady Regionu Highland i spółdzielni mieszkaniowych znajdują się na końcu tego rozdziału.

Private Rented

Wynajem prywatny

Renting from a private landlord (Wynajem od prywatnego właściciela)

Renting a room from a resident landlord (Wynajem pokoju od właściciela mieszkającego w tym samym lokalu)

Tied accommodation (Mieszkania służbowe)

Tenants Rights and Responsibilities (Prawa i obowiązki lokatorów)

Help with housing costs (Pomoc w kosztach utrzymania mieszkania)

Renting from a private landlord

Wynajem od prywatnego właściciela

Osoby prywatne oferują różne rodzaje lokali do wynajęcia. Mogą to być pokoje z aneksem kuchennym i wspólną łazienką (tzw. bedsits), mieszkania lub domy czy też mieszkania/domy dzielone z innymi lokatorami lub z właścicielem. Lokale mogą być umeblowane lub nie. Mimo, że znalezienie tego typu lokalu jest szybsze, opłata za czynsz może być wyższa.

Ogłoszenia lokali do wynajęcia umieszczane są w miejscowych gazetach lub na tablicach ogłoszeń w sklepach itd. Warto jest również popytać ludzi, gdyż czasami właściciele się nie ogłaszają. Highland Solicitors Property Centre ( Prawnicze Biuro Nieruchomości regionu Highland) w Queensgate w Inverness dysponuje działem „lokale do wynajęcia” obejmującym cały region Highland.

Większość właścicieli wymaga referencji i niemal zawsze depozytu oraz zapłaty pierwszego czynszu z góry. Depozyt jest pobierany na wypadek zniszczeń w domu/ mieszkaniu dokonanych przez lokatora lub zaległości w opłacaniu czynszu czy rachunków. Depozyt jest własnością lokatora i powinien być mu zwrócony przy wyprowadzce, chyba, że właściciel udowodni, że poniósł straty finansowe ( suffered a financial loss). Właściciel nie może potrącić z depozytu pieniędzy na pokrycie strat związanych z normalnym użytkowaniem lokalu.

Wszyscy prywatni właściciele wynajmujący lokale, powinni być zarejestrowani. Gwarantuje to, że „spełniają warunki”, aby móc wynajmować mieszkania. Lokale zamieszkane przez 3 lub więcej niespokrewnionych ze sobą osób powinny mieć licencje na zajmowanie lokalu przez więcej niż jednego lokatora (House in Multiple Occupancy licence). Właściciel ponosi odpowiedzialność za zarejestrowanie lokalu i zapewnienie stosownych standardów bezpieczeństwa.

Renting a room from a “resident landlord”

Wynajem pokoju od właściciela mieszkającego w tym samym lokalu

Wiele osób oferuje do wynajęcia pokoje we własnych domach – są to tak zwani właściciele zamieszkujący lokal (Resident Landlords). Ten rodzaj wynajmu jest z reguły dość tani. Pracodawcy czasem pomagają w znalezieniu tego typu lokalu.

Tied accommodation

Mieszkania służbowe

Ten rodzaj mieszkania jest połączony z pracą. Czasem jest to lokal w miejscu pracy (na przykład w hotelu, w którym się pracuje). W tym przypadku dobrze jest zasięgnąć porady dotyczącej warunków zatrudnienia i zakwaterowania – w razie zakończenia zatrudnienia możesz zostać poproszony o natychmiastowe opuszczenie lokalu. Warto również sprawdzić czy będzie można pozostać w lokalu, kiedy skończy się praca lub sezon turystyczny.

Tenants and Landlords Rights and Responsibilities

Prawa i obowiązki lokatorów i właścicieli

Zarówno lokatorzy jak i właściciele dowolnego typu lokalu przeznaczonego na wynajem, włączając w to lokale prywatne, mają pewne prawa i obowiązki.

Każdy lokator powinien mieć umowę najmu, która określa warunki najmu, w tym czynsz i odpowiedzialność za utrzymanie nieruchomości w dobrym stanie.

Każdy lokator ma prawo:

  • Do informacji na temat warunków najmu i danych właściciela
  • Do lokalu utrzymanego w dobrym stanie
  • Do stosownego okresu wypowiedzenia, jeśli właściciel zażąda, aby lokator opuścił mieszkanie
  • Do „spokojnego użytkowania” lokalu w okresie najmu

Każdy właściciel ma prawo:

  • Do uzgodnienia warunków najmu przed jego rozpoczęciem
  • Do otrzymywania czynszu we właściwym terminie
  • Do bycia poinformowanym o koniecznych naprawach
  • Do otrzymania stosownego wypowiedzenia, jeśli lokator zdecyduje się wyprowadzić

Właściciele mają obowiązek utrzymywania lokali zgodnie z pewnymi standardami. Mają obowiązek zadbania, aby nieruchomość była wiatroszczelna i wodoszczelna oraz w stanie nadającym się do zamieszkania. Mają także ogólny obowiązek utrzymywania elementów wyposażenia lokalu w dobrym i sprawnym stanie. Zgodnie z prawem, właściciele raz do roku muszą sprawdzać instalację gazową i elektryczną.

Pomimo że lokatorzy nie powinni być odpowiedzialni za ogólne zużycie wynikające z normalnej eksploatacji, muszą oni dopilnować, żeby armatura, meble oraz inne wyposażenie nie zostały uszkodzone.

Rada Regionu oraz Spółdzielnie Mieszkaniowe posiadają ulotki z większą ilością informacji na temat oferowanych przez nie usług, porad mieszkaniowych i praw przysługujących lokatorom.

Help with Housing Costs

Pomoc w kosztach utrzymania mieszkania

W zależności od statusu imigracyjnego i dochodów lokatorzy mogą otrzymać pomoc w kosztach utrzymania domu poprzez przyznanie zasiłku mieszkaniowego (Housing Benefit) lub dopłaty do podatku komunalnego (Council Tax Benefit).

W przypadku jakichkolwiek pytań dotyczących tych zasiłków zadzwoń na Linię Porad Działu Dodatków Mieszkaniowych (The Highland Council’s Housing Benefit Advice Line) Darmowy Numer 0800 393 811. (Numer jest bezpłatny ze wszystkich telefonów stacjonarnych, ale niektóre sieci komórkowe mogą naliczać opłaty za połączenie.).

Informacje, porady i ulotki są również dostępne na stronie Highland Council (Rada Regionu Highland) lub w Biurach ds. Zasiłków, Punktach Obsługi Klienta lub w miejscowych agencjach doradczych.

Housing and relationship break down

Mieszkanie a rozpad związku

Organizacja charytatywna, która pomaga osobom bezdomnym oraz zagrożonym eksmisją (Shelter Scotland) oferuje pożyteczny poradnik dotyczący kwestii mieszkalnictwa dla osób, których związek się rozpadł ( relationship breaks down).

Buying a property

Zakup nieruchomości

Buying a house in Scotland

Zakup nieruchomości w Szkocji

Kiedy już zdecydowałeś/aś się na zakup własnego domu, proces kupowania nieruchomości w Szkocji wygląda następująco:

  • wybór pożyczkodawcy
  • obliczenie ile jesteśmy w stanie wydać
  • szukanie nieruchomości w obrębie naszych możliwości finansowych
  • po znalezieniu odpowiadającej nam nieruchomości, zwrócenie się do prawnika
  • złożenie formalnego wniosku o pożyczkę hipoteczną
  • otrzymanie umowy kredytowej (offer of advance)
  • złożenie oferty
  • przyjęcie oferty (na tym etapie dochodzi do wymiany umowy kupna/sprzedaży)
  • zakończenie wszystkich procedur prawnych umożliwiających zostanie właścicielem nieruchomości
  • wprowadzenie się do nieruchomości

Tutaj można ściągnąć dokładne wyjaśnienia, dotyczące poszczególnych etapów kupna nieruchomości: 'How to Buy a Home in Scotland' (Zakup domu w Szkocji)

Aby otrzymać bezpłatną broszurę 'Thinking About Buying' („Myślimy o kupnie domu”), przygotowaną przez Szkocki rząd, należy zadzwonić pod numer 0131 244 2105. W broszurze znajduje się lista wszystkich pytań, które powinien zadać kupujący na poszczególnych etapach procesu nabywania nieruchomości, wraz z towarzyszącymi im poradami.

Jest wiele sposobów, dzięki którym ludzie o niskich lub średnich dochodach mogą zostać właścicielami domów. Spółdzielnie Mieszkaniowe oferują korzystne opcje kupna nieruchomości na zasadach współwłasności (Shared Ownership i Homestake).

Shared or Low-cost home ownership

Zakup domu na zasadzie współwłasności

Program zakupu nieruchomości na zasadzie współwłasności (Shared Ownership) pozwala na kupienie udziału w domu i płacenie obniżonego czynszu za pozostałą część. Przykładowo, można kupić jedną czwartą lub połowę domu (biorąc pożyczkę lub płacąc gotówką za swój udział) i płacić czynsz za pozostałą część. Później można dokupić udziały w domu, aż do wykupienia go w całości. Wtedy nie trzeba już płacić czynszu. Wpłat dokonuje się miesięcznie na rzecz pożyczkodawcy (jeśli takowy istnieje) i Spółdzielni Mieszkaniowej w formie czynszu.

Nieruchomości w systemie Homestake są sprzedawane na zasadzie „udziału w kapitale”. Udział w kapitale oznacza, że Spółdzielnia Mieszkaniowa zachowuje finansowy udział w nieruchomości. Nie jest zatem wymagana spłata całości wartości nieruchomości. Spłaca się jedynie większość udziału w nieruchomości i jest się jej pełnoprawnym właścicielem. Podczas sprzedaży domu, zarówno lokator jak i Spółdzielnia Mieszkaniowa otrzymują pieniądze proporcjonalne do posiadanych udziałów. W tym systemie spłaca się jedynie pożyczkę hipoteczną i nie płaci się czynszu.

Who can apply?

Dla kogo?

Dla tych, których nie stać na kupno odpowiadającego ich potrzebom domu na rynku otwartym. Należy także spełniać jeden z poniższych warunków:

  • Być lokatorem Rady Regionu lub Spółdzielni Mieszkaniowej
  • Znajdować się na liście oczekujących Rady Regionu lub Spółdzielni Mieszkaniowej
  • Kupować nieruchomość pierwszy raz w życiu
  • Być osobą niepełnosprawną (np. korzystającą z wózka inwalidzkiego)
  • Być osobą, która posiadała własny dom, ale z powodu szczególnie trudnej sytuacji życiowej nie jest w stanie ponownie kupić własnej nieruchomości (np. z powodu rozpadu związku zaszła konieczność opuszczenia domu).

How to apply

Jak złożyć wniosek

Należy zapytać Spółdzielnie Mieszkaniowe w swoim rejonie czy oferują programy Shared Ownership lub Homestake. Jeśli tak, należy wypełnić odpowiedni formularz. Można poprosić o pomoc w wypełnieniu wniosku, jeśli jest taka potrzeba.

Homeless?

Jesteś bezdomny?

Można być bezdomnym, ponieważ nie ma się własnego domu. Na przykład można tymczasowo mieszkać u znajomych lub być zagrożonym bezdomnością. Można być także zakwalifikowanym jako bezdomny, jeśli mieszka się w domu, który nie spełnia standardów bezpieczeństwa lub pobyt w którym jest niepewny. Można mieszkać w domu, nienadającym się do zamieszkania lub mieszkać w miejscu, w którym jest się narażonym na przemoc.

Where to go for help

Do kogo zwrócić się o pomoc

Należy udać się do lokalnego area housing office (biura ds. mieszkaniowych) lub service point (Punktu Obsługi Klienta) Rady Regionu Highland, wyjaśnić swoją sytuację i poprosić o pomoc. Otrzymasz tam bezpłatną i poufną poradę oraz pomoc w wypełnieniu wniosku o przyznanie mieszkania. Można tam również uzyskać informacje o innych organizacjach, które mogą udzielić pomocy w rozwiązaniu Twoich problemów.

Pomoc, do której jest się uprawnionym, zależy od statusu imigracyjnego i sytuacji życiowej wnioskodawcy. Można być uprawnionym do mieszkania socjalnego, w tym do zakwaterowania awaryjnego.

Po pomoc i poradę można również zwrócić się do organizacji charytatywnej Shelter Scotland. W sytuacji awaryjnej zadzwoń pod numer 0808 800 4444 lub skontaktuj się z nimi przez local advice centre (miejscowe biuro doradcze).

Jeśli posiadasz już umowę najmu lub własny dom stanowczo zalecamy zasięgnięcie niezależnej porady zanim zdecydujesz się wyprowadzić.

Looking for Help at Night or the Weekend?

Pomoc w nocy lub podczas weekendu

Jeśli zostałeś bez dachu nad głową lub pilnie potrzebujesz pomocy poza godzinami pracy urzędów, możesz skontaktować się z Infolinią Pomocy w Nagłych Wypadkach Rady Regionu Highland (Highland Council’s Emergency Helpline) pod numerem 0845 700 2005.

Utilities and services

Media

Elektryczność: Większość domów posiada elektryczność. Dostawcę elektryczności możemy wybrać sami. Po wprowadzeniu się do nowego domu należy spisać stan licznika energii elektrycznej, sprawdzić, która firma dostarcza energię i dowiedzieć się o sposobie płacenia rachunków.

Niektóre z numerów telefonów do dostawców energii elektrycznej:

Scottish Hydro-Electric: 0845 300 2141.

Scottish Power: 0845 2700 700.

Scottish Gas: 0845 600 0995.

Gaz: Domy na niektórych obszarach są zaopatrywane w gaz, podczas gdy inne korzystają z gazu butlach lub posiadają zbiorniki z ciekłym gazem. W wielu domach zainstalowane są kotły olejowe.

How Can I Reduce My Heating Costs?

W jaki sposób zmniejszyć koszty ogrzewania?

Highland Energy Efficiency Advice Centre (Centrum Porad Rady Regionu Highland ds. Efektywnego Wykorzystania Energii) oferuje wszystkim zainteresowanym bezpłatne, niezależne porady dotyczące energii. Porady obejmują m.in.:

  • Zmniejszenie kosztów ogrzewania i rachunków za materiały grzewcze, w tym zmiana dostawców energii.
  • Wprowadzenie udoskonaleń w waszym domu, pozwalających oszczędzać energię.
  • Różne systemy grzewcze.

Z centrum można sko

ntaktować się pod bezpłatnym numerem 0800 512012

Woda i ścieki: Większość domów w miastach i na wsiach posiada instalacje wodno-kanalizacyjne. W celu uzyskania dalszych informacji na ten temat należy skontaktować się z Scottish Water (firma zajmująca się dostarczaniem wody i obsługą ścieków na terenie całej Szkocji): Tel. 0845 601 8855

Telefon: Większość domów posiada połączenie z siecią telefoniczną, kontrolowaną przez British Telecom (BT) (brytyjskie towarzystwo telekomunikacji). Z BT można skontaktować się pod numerem 0800 800 150. Można wybrać inną firmę, oferującą połączenia z siecią telefoniczną. Wielu ludzi posiada również telefony komórkowe. Highlands to region wiejski. Z tego powodu, na niektórych obszarach telefony komórkowe działają dobrze, a na innych nie mają zasięgu. Zapytaj znajomych, z której sieci korzystają!

Podatek komunalny (Council Tax): jest opłatą za usługi lokalne. Obowiązkiem lokatora lub właściciela domu jest płacenie council tax (podatku komunalnego). Czasem, na przykład jeśli wynajmujesz tylko pokój w całym domu, podatek komunalny może być wliczony w czynsz.

Poczta: Poczta ze wszystkich skrzynek w miastach i wsiach regionu Highland jest odbierana codziennie, z wyjątkiem niedziel i świąt publicznych, przez Royal Mail (brytyjską pocztę). Royal Mail dostarcza także pocztę do niemal wszystkich domów. Znaczki można kupić w urzędach pocztowych, a także w wielu sklepach i supermarketach.

Internet: Biblioteki Rady Regionu Highland oferują darmowy dostęp do Internetu. Wiele sklepów i firm oferuje również dostęp do Internetu za opłatą.

Telewizja: Jeśli oglądasz telewizję lub korzystaszz innych urządzeń odbierających lub nagrywających programy telewizyjne jesteś prawnie zobowiązany do opłacania abonamentu telewizyjnego. Po więcej informacji prosimy o zajrzenie na stronę TV Licensing website (abonament telewizyjny) gdzie można również wykupić abonament.

Useful links

Użyteczne linki

Highland Council (Rada Regionu Highland) http://www.highland.gov.uk

Albyn Housing Society (Towarzystwo Mieszkaniowe Albyn) http://www.albynhousing.org.uk/

Cairn Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Cairn) http://www.cairnha.com/

Pentland Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Pentland) http://www.pentlandhousing.co.uk/

Lochalsh and Skye Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Lochalsh i Skye) http://www.lsha.co.uk/

Lochaber Housing Association (Spółdzielnia Mieszkaniowa Lochaber) http://www.lochaberhousing.org.uk/

Highland Solicitors Property Centre ( Prawnicze Biuro Nieruchomości regionu Highland) http://www.hspc.co.uk/rentals.asp

Scottish Government (Szkocki Rząd) http://www.scotland.gov.uk

Shelter Scotland (organizacja charytatywna) http://scotland.shelter.org.uk/get_advice

Scottish Water (firma zajmująca się dostarczaniem wody i obsługą ścieków na terenie całej Szkocji) http://www.scottishwater.co.uk

British Telecom (brytyjskie towarzystwo telekomunikacji) http://www.bt.com/index.jsp

TV Licensing (abonament telewizyjny) http://www.tv-l.co.uk/index.jsp

Post Office (brytyjska poczta) http://www.postoffice.co.uk/

© 2006 Highland Wellbeing Alliance.
Project part-financed by the European Union (European Regional Development Fund) within the INTERREG IIIB Northern Periphery Programme.